آسيب امتلاء گرفتار شود و همچنين ترس آن مىرود كه بيمارى دوالى و داء الفيل عارض شود . پس اگر نشانه‌اى از اين بيمارىها ظاهر شد بايد ورزش و ماساژ را كاهش داد بلكه بايد آن را ترك كرد . بيمار در اين حالت دراز مىكشد و اندام مورد نظر مثلا پاى باريك و سست وى در جهت عكس ماساژ پيشين مالش داده مىشود و اين عمل از سر به پائين شروع مىشود « 196 » . اگر اندام مورد معالجه نزديك اندام‌هاى تنفسى باشد مثلا بخواهيم سينه را معالجه كنيم با پارچهء قنداق مانندى كه از لحاظ پهنا متوسط باشد پائين سينه را بطور معتدل مىبنديم و آنگاه بيمار را وادار مىكنيم كه با هر دو دست ورزش كند و نفس را بشدت حبس نمايد و با صداى بلند فرياد كند ، بعد آهسته ماساژ مىدهيم . در كتب جزئى بعدها دراين‌باره به تفصيلات وافى برميخورى ، پس منتظر باش كه به كتاب « زينت » برسى . فصل دوازدهم - خستگىهاى بعد از ورزش مىگوئيم : سه نوع خستگى « 197 » وجود دارد ولى نوع چهارمى نيز به آنها اضافه مىشود و همه آنها از دو منبع سرچشمه مىگيرند . خستگىهاى سه‌گانه عبارتند از : خستگى قرحه‌اى ، خستگى كشيدگى ( تمددى ) و خستگى ورمى ( دملى ) . آنچه كه بعنوان خستگى نوع چهارم بر آنها افزوده مىشود نوعى است كه به خستگى زبرى و خشكى و بىتوشى معروف است . 1 - خستگى قرحه‌اى : در اين خستگى در سطح پوست دردى احساس مىشود كه شبيه موقع دست زدن به زخم مىماند و اگر در زير پوست احساس شود شديدتر است و آن را نيز با حس كردن بوسيلهء دست مىتوان شناخت . ممكن است دردمند ، اين درد را در موقع حركت كردن احساس كند و آن را مانند درد خليدن ( نيش زدن ) خار درك كند . كسانى كه به اين درد خستگى گرفتارند از حركت و حتى كش دادن اندام‌هاى خود ناراحت مىشوند و يا كش دادن را با ناتوانى انجام

--> ( 196 ) - نسخه انگليسى : « در چنين مواردى امكان پيشرفت التهاب يا عوارض ديگر وجود دارد ، از آن جمله است واريس وريدهاى پا يا بيمارى الفانتيازيس ( پيل‌پائى ) . اگر چنين عوارضى رخ ندهد ماساژ و ورزش بايد كاهش پيدا كند ولى قطع نشود . استراحت بايد در همان نخستين مرحله بيمارى صورت گيرد و اندام مربوط بايد كمى بالا نگهداشته شود ( در پزشكى امروز هم اين روش مورد تأييد مىباشد ) . ماساژ بايد از محيط به طرف مركز صورت گيرد » . ( 197 ) - حالت افزايش ناراحتى و تقليل كارآئى كه بر اثر فعاليت طولانى و زياد ، كم شدن نيرو و يا ظرفيت پاسخ به محرك‌ها حاصل مىشود .